Ordonnanties

De provinciale of gemeentelijke overheid vaardigde besluiten uit, die in gedrukte vorm aan het volk medegedeeld werden. Dikwijls gebeurde dat in twee uitvoeringen: als aanplakbiljet en als brochure. ZB bezit een flinke hoeveelheid van deze korte teksten, die dikwijls ordonnanties, reglementen of plakkaten en later verordeningen genoemd werden. In onze collectie ligt de nadruk op de overheid van het gewest Zeeland en op de stad Middelburg, ofschoon er ook ordonnanties van andere plaatsen aanwezig zijn.

Hier volgen enkele voorbeelden.

Waterschap Hulster Ambacht

Verbodt, ordonnantie en reglement op het stuck van de jacht ende weyerye ontrent Hulst ende Hulster-Ambacht. - Hulst : Adriaen de Jager, 1662.

Plakkaat met reglement op de jacht in Oost Zeeuws-Vlaanderen, voorzien van handmatige aantekeningen in de marge.
 

Gemeente Vlissingen

Ordonnantie op de brantspuyt. - Vlissingen : Gillis en Pieter de Paaynaar, [1746].

Illustratie van destijds moderne blusmiddelen op de titelpagina van een reglement op de brandweer, uitgevaardigd stad Vlissingen 3 januari 1746.
 

Provincie Zeeland

Placcaet vande Heeren Staten van Zeelant, teghens den vagabunden, bedelaers, dieven, lantloopers, ende andere quaetdoenders. - Middelburgh : Richard Schilders, 1607

Reglement op de behandeling van dak- en thuislozen, uitgevaardigd 19 juli 1607, en gedrukt bij een van de oudst bekende drukkers in Zeeland.

Toegankelijkheid

Sinds kort zijn vrijwel alle ordonnanties vanaf het einde van de 16e eeuw tot en met de Franse tijd in de catalogus terug te vinden.